De wereld schuift op naar een hybride model: internationale ketens blijven belangrijk, maar strategische domeinen worden opnieuw dichter bij huis georganiseerd. Niet om terug te keren naar ‘oude industrie’, wel om kritieke afhankelijkheden te verkleinen en transitie- industrieën (energie, voeding, circulaire productie) robuuster te maken. 

Robotisering, automatisering en AI maken ‘high value’ productie hier opnieuw mogelijk, maar met minder jobs en hogere skillvereisten. Dat vraagt een opleidingsmodel dat sneller en meer modulair werkt, met sterke koppeling aan de praktijk en nieuwe skillsclusters (AI, energie, robotica). 

“Strategische domeinen worden opnieuw dichter bij huis georganiseerd. Voor België is dit het moment om scherp te kiezen: in welke niches kunnen we écht excelleren?”

Voor België is dit het moment om scherp te kiezen: in welke niches kunnen we écht excelleren? Voor bedrijven, sectoren en HR-dienstverleners betekent dat vooral: sneller samenwerken rond reskilling, matching en ecosystemen die nieuwe industrieën doen groeien.

Strategische lokalisering vraagt geen ‘alles terug naar hier’, maar slimme keuzes: welke ketens en competenties moeten dichterbij, welke blijven internationaal, en hoe organiseren we de overgang zonder talent te verliezen? Dat begint met strategische keuzes expliciet te maken: bepaal voor welke domeinen autonomie cruciaal is (energie, defensie, chips, data, voeding) en waar afhankelijkheid aanvaardbaar blijft. Denk daarbij in waardeketens, niet in fabrieken: lokaliseren betekent vaak R&D, onderhoud, assemblage of kritieke componenten verankeren, niet per se volledige productie.

“Investeer ook in productiviteit door technologie (robotica/AI) te combineren met werkbaar jobdesign, zodat je competitief blijft in een context van schaarste. Organiseer skills vervolgens als infrastructuur, met modulaire leerpaden die gekoppeld zijn aan concrete projecten en instroom.”

Dat werkt het best in ecosystemen, waar bedrijven, opleiders, overheid en HR-spelers samen rond één regionale of sectorale agenda werken. Tot slot is drempels verlagen essentieel: maak subsidiëring, vergunningen en opleidingsinstrumenten eenvoudiger en gemakkelijker uitvoerbaar, zodat innovatie effectief kan opschalen.